[JPVP-11 – 01/11/2026] Đi hiệu thuốc ở Nhật: Phụ thu 25% thuốc gốc, cách chọn Generic và dùng sổ thuốc tiết kiệm

Kai: Mina ơi, có bao giờ bạn cầm đơn bác sĩ ra hiệu thuốc ở Nhật, đưa thẻ bảo hiểm y tế giảm còn 30% đàng hoàng rồi mà nhìn tờ hóa đơn vẫn giật mình tự hỏi sao tiền thuốc mắc dữ vậy hông?

Mina: Nhiều bạn gặp y chang vậy luôn đó Kai. Hôm nay tụi mình giải thích cặn kẽ quy định thu thêm 25% khi người bệnh tự chọn thuốc biệt dược gốc tại hiệu thuốc pha chế theo đơn (調剤薬局), thời hạn 4 ngày của tờ đơn thuốc, lợi ích của cuốn sổ thuốc Okusuri Techo và cách gom hóa đơn Drugstore để khấu trừ thuế cuối năm.

Quy định phụ thu 25% thuốc biệt dược gốc và cách chọn thuốc Generic

Mina: Theo chế độ Choki Shusaihin no Sentei Ryoyo (長期収載品の選定療養) của Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi Nhật Bản (MHLW), với những loại thuốc biệt dược gốc đã hết hạn độc quyền sáng chế và có thuốc Generic (ジェネリック医薬品) cùng hoạt chất lưu hành trên 5 năm, nếu người bệnh tự ý yêu cầu lấy thuốc gốc mà hông có lý do y khoa thì phải đóng riêng một khoản phụ thu đặc biệt bằng 25% phần chênh lệch giá thuốc cộng thêm 10% thuế tiêu dùng.

Kai: Mình tính nhẩm ra tiền yên trên một đơn thuốc cụ thể thì chênh tới cỡ nào vậy Mina?

Mina: Ví dụ một viên thuốc gốc giá niêm yết 100 yên, còn viên thuốc Generic cùng hoạt chất, cùng hàm lượng giá 40 yên. Nếu bạn chọn thuốc Generic, bảo hiểm chi trả 70% nên đơn thuốc 90 viên uống trong 30 ngày bạn chỉ trả 1,080 yên. Ngược lại nếu bạn tự chọn thuốc gốc, cộng cả phụ thu 25% kèm thuế và phần đồng chi trả 30%, số tiền bạn phải móc ví vọt lên 3,780 yên, tức mắc hơn tới 2,700 yên cho cùng một đợt điều trị.

Kai: Chênh gấp hơn ba lần luôn! Có trường hợp ngoại lệ nào được lấy thuốc gốc mà khỏi đóng khoản phụ thu 25% này hông?

Mina: Có đúng hai trường hợp được miễn: một là bác sĩ điều trị tích chọn rõ trên đơn thuốc rằng cần dùng thuốc gốc vì lý do y khoa (chẳng hạn bạn từng dị ứng với tá dược của thuốc Generic), hai là hiệu thuốc hôm đó tạm đứt hàng thuốc Generic trong kho. Còn lại khi dược sĩ đưa bảng khảo sát lúc mới vào quầy, bạn cứ đánh dấu chọn ưu tiên thuốc Generic (ジェネリック医薬品を希望する) là tiết kiệm nhất.

Thời hạn 4 ngày của đơn thuốc, sổ thuốc お薬手帳 và hoàn thuế Self-Medication

Kai: Còn tờ đơn thuốc bác sĩ in cho mình lúc khám xong có thời hạn ngắn lắm phải hông Mina? Nhiều bạn khám chiều Thứ Sáu xong bận việc để qua đầu tuần sau mới ghé hiệu thuốc là dễ dính chưởng lắm.

Mina: Đúng rồi, tờ đơn thuốc Shohosen (処方箋) chỉ có hiệu lực trong vòng 4 ngày tính gộp luôn ngày đi khám, kể cả Thứ Bảy, Chủ Nhật và ngày lễ đỏ! Khám Thứ Sáu thì hạn chót lấy thuốc là hết ngày Thứ Hai. Để qua ngày Thứ Ba là tờ đơn vô hiệu, bạn phải quay lại phòng khám xin cấp lại đơn mới và tự đóng phí ngoài bảo hiểm từ 1,000 tới 2,000 yên.

Kai: Mỗi lần đi lấy thuốc mình nhớ bỏ sẵn cuốn sổ thuốc Okusuri Techo (お薬手帳) trong túi xách nữa ha, nghe nói vừa an toàn vừa được giảm phí trực tiếp trên hóa đơn luôn?

Mina: Chính xác. Khi bạn quay lại cùng hệ thống hiệu thuốc trong vòng 3 tháng và xuất trình sổ thuốc Okusuri Techo (hoặc bản sổ thuốc điện tử trên điện thoại), phí quản lý dược phẩm giảm từ 59 điểm xuống 45 điểm, giúp bạn trả ít hơn từ 40 tới 140 yên mỗi lần và giúp dược sĩ kiểm tra chéo để không bị trùng hoạt chất hay tương tác thuốc giữa nhiều khoa khám.

Kai: Còn mấy lúc cảm sốt nhẹ hay đau nhức tự ra chuỗi Drugstore như Matsumoto Kiyoshi, Welcia mua thuốc không kê đơn thì nhớ giữ hóa đơn lại làm gì vậy Mina?

Mina: Trên vỏ hộp rất nhiều loại thuốc cảm, thuốc nhỏ mắt, miếng dán giảm đau ở Drugstore có in logo chế độ thuế Self-Medication (セルフメディケーション税制対象) và trên hóa đơn có đánh dấu sao cạnh tên thuốc. Nếu cả năm gia đình bạn mua nhóm thuốc này vượt quá 12,000 yên và bạn có đi khám sức khỏe định kỳ ở công ty hoặc tiêm phòng, phần vượt trên 12,000 yên được khấu trừ vào thu nhập chịu thuế tới tối đa 88,000 yên khi khai quyết toán thuế Kakutei Shinkoku cuối năm (lưu ý chỉ chọn 1 trong 2 chế độ: Self-Medication trên 12,000 yên hoặc khấu trừ chi phí y tế thông thường trên 10 man yên tùy bên nào lợi hơn).

---

Kai: Nhớ gọn 3 thói quen thôi: ưu tiên chọn thuốc Generic, đem sổ thuốc Okusuri Techo đi lấy thuốc trong vòng 4 ngày và cất kỹ hóa đơn Drugstore có dấu sao.

Mina: Giữ sức khỏe mùa lạnh thật tốt nha các bạn. Hẹn gặp lại các bạn ở tập podcast kế tiếp!